سبک زندگی

عشق و ازدواج

عشق و ازدواج

عشق ، جاذبه‌اي غيرمرئي و پديده‌اي رازآلود است كه مهم‌ترين نقش را در تحرك، قوام و دوام عالم ايفا مي‌نمايد. اهميت و نقش تعيين كننده‌ي عشق در هستي، حكماي الهي را بر آن داشته است تا با ژرف‌نگري در مقوله‌ي عشق و تفكيك اقسام و تعيين مراتب آن و ... ، بحثي اساسي را به اين مهم اختصاص دهند. نوشتار حاضر به منظور تبيين اجمالي مقوله‌ي عشق، پس از ورود به مباحث معناشناختي عشق، ذكر اقسام و مراتب آن، به مباحثي از قبيل رابطه‌ي عشق مجازي با عشق حقيقي، اختيار و تكليف در محدوده‌ي عشق مجازي، تكليف عاشق در فراق و وصال، علت و علاج عاشق و ... مي‌پردازد و سرانجام با رويكردي اجمالي به بحث «عشق و ازدواج»، نقش عشق را به عنوان «زمينه» و نيز «پيامد» ازدواج بيان مي‌دارد و به مهم‌ترين تدابير شريعت در جهت تحكيم عشق پس از ازدواج اشاره مي‌نمايد.

ازدواج و خانواده يكي از مهم‌ترين پديده‌هاي فردي و اجتماعي و از اصلي‌‌ترين خاستگاه‌هاي سعادت افراد و جوامع بشري است. مهم‌ترين ركن در ساختارهاي موجود در خانواده، عشق و محبت است و نوع كاركرد، پويايي، توسعه و تحكيم همه جانبه آن، مبتني بر وجود اين عامل توانمند و تأثيرگذار مي‌باشد. عشق و محبت، هم در تشكيل اصل بنيان خانواده و هم در دوام، قوام، كم و كيف و معنابخشي به آن، اصلي‌‌ترين نقش را بر عهده دارد. چهار علت اصلي ايجادي، يعني علت فاعلي، غايي، صوري و مادي در بنياد خانواده، عشق و محبت است و اگر تأثير و نقش عشق و محبت در قالب يكي از علل اربعه، كاهش يافته يا معدوم شود، حدوث و بقا و كاركرد ازدواج و خانواده به همان ميزان آسيب مي‌پذيرد.

در اين مقاله سعي شده است كه گام‌هايي براي رفع برخي ابهام‌هايي كه در حوزه‌ي دوسويگي و ارتباط عشق و ازدواج وجود دارد، برداشته شود. براي تحقيق اين منظور، ضمن بيان معنا، منشأ، اقسام و مراتب عشق و تفاوت آن با محبت، به تبيين اجمالي عوامل ايجاد محبت پرداخته شده است و آن‌گاه پس از بيان اصلي‌‌ترين عوامل ايجاد محبت، يعني كفوّيت و رعايت حقوق متقابل در نهاد خانواده و قرار دادن هر يك از مرد و زن در نقش‌هاي اصلي خود، بر اين مطلب تأكيد گرديده است كه ازدواج‌هايي كه در پي عشق‌هاي گذرا حاصل مي‌شوند، نمي‌توانند از عشق به عنوان يك عامل تداوم‌بخش استفاده كنند؛ بلكه براي پايداري عشق در ازدواج بايد از ساير عواملي كه سبب اقامه و طراوت عشق و محبت مي‌شوند، نيز استفاده كرد. البته انگاره‌ها و اسطوره‌هاي حاكم بر سازوكار انديشه در هر عصر، تصاوير متبايني را درباره حقيقت عشق و ازدواج ارايه مي‌دهد؛ در اين ميان آن‌چه مهم و تعيين كننده است، توجه به نظريات ديني و مناسبات آن است.

عشق در ساحت معناشناختي

حكماي الهيه، عشـق مطلق را در همـه جهان هسـتي جـاري و سـاري مي‌دانند (ملاصدرا، بي‌تا:ج7، ص156). عشق در ديدگاه عرفاني و حكمي، عامل پيدايش آفرينش است. عشق حق به جمال خويش، عامل پيدايش جهان است و فيوضات عشق مطلق، همانند افاضات وجود مطلق در تمامي ذرات كائنات ساري و جاري است. هر علتي نسبت به معلول حقيقي خود عشق دارد و هر موجودي نيز عاشق ذات و كمالات خويشتن است و معشوق حقيقي، همان سر سلسله‌ي حلقه‌هاي علّي و معلولي جهان، يعني ذات مقدس حق است (همان: ص158) و ساير مراتب عشق نيز در طبقات هستي جريان دارد؛ يعني الفاظ، مرقات‌ها و نردبان‌هايي هستند براي رسيدن به روح معناي كلمات؛ با اين چشم‌انداز وسيع نيز، عشق از معناي عرفي خود فراتر مي‌رود و در هر عالمي، معنايي متناسب با ساختار مقتضيات آن عالم به خود مي‌گيرد. بنابراين، با اين نگاه وسيع، مي‌توان جذبه‌ها و كشش‌هايي را كه در بين ذرات كائنات وجود دارد، از جمله پرتوهاي عشق دانست. پس عشق ساري در كائنات، هم سبب قوام عالم بي‌نهايت بزرگ كهكشان‌ها و هم سبب تقوم و پايداري جهان بي‌نهايت كوچك اتم‌هاست و مظاهر خلقت و بدايع طبيعت همه در تسخير عشق‌اند و كشش و پيوند اجزا و اضداد نيز از جلوات عشق است.

تا قرن پنجم هجري، صوفيه بيشتر واژه محبت را استعمال مي‌كردند؛ ولي پس از آن استعمال كلمه «عشق» در آثار منثور و منظوم اُدبا و عرفا و حتي زبان‌هاي ساير رشته‌هاي علمي، متداول‌تر گرديد. در معارف اسلامي نيز، لغت «عشق» مورد استعمالي دارد؛ ولكن دقت در اين موارد نشان مي‌دهد كه اين كلمه و مشتقات آن نسبت به كلمه محبت و اشتقاقات آن در قرآن و در روايات استعمال بسيار كمتري دارد.

مراتب عشق

«عشق» مقوله‌اي مشكك و داراي مراتب است. ابن سينا در رساله‌ي عشقيه‌ي خود در اين‌باره مطالب مبسوطي را بيان كرده است. ادبا و اهل ذوق نيز مراتبي را در مقوله‌ي عشق مطرح نموده‌‌اند؛ ترتيب مراتب عشق از نظر ادبا و اهل ذوق بدين صورت است:

«نام نخستين مرتبه «هوي» است و پس از آن «علاقه» است كه عبارت از محبتي مي‌باشد كه ملازم و غيرمنفك از قلب عاشق است و مرتبه‌ي سوم را «كلف» ناميده‌اند و مقصود از آن شدت محبت است و مرتبه‌ي چهارم «عشق» است و آن زايد بر مقدار حبّ است و پنجم «شعف» است كه آن عبارت از احراق قلب به واسطه‌ي ازدياد محبت مي‌باشد و مرتبه‌ي ششم «شغف» است؛ يعني محبت چنان ازدياد پيدا مي‌كند كه به غلاف قلب مي‌رسد و هفتم «جوي» است كه عبارت از محبت باطني عميق به محبوب است و هشتم «تيم» است كه محبت عاشق در اين مرتبه به جايي مي‌رسد كه از معشوق ظاهري دوري گزيده و طالب ديدار معشوق حقيقي مي‌شود و مرتبه نهم را «تبل» مي‌نامند و آن وقتي است كه عاشق از شدت عشق، مريض و بيمار مي‌شود و ناتوان مي‌گردد و مرتبه دهم را «تدليه» مي‌گويند؛ در اين مرحله عقل عاشق زايل مي‌گردد؛ مرتبه يازدهم را «هَيوم» مي‌نامند و اين آخرين مرتبه‌ي عشق است و عاشق در اين حالت در معشوق فاني مي‌شود و غير از او كسي را نمي‌بيند» (ابن سينا، 1360: ص110).

اقسام عشق

عشق علاوه بر مراتب، داراي اقسامي نيز مي‌باشد. عشق را مي‌توان از يك چشم‌انداز به سه نوع تقسيم‌بندي نمود كه هر يك از اين انواع داراي حکم ارزشي خاصي است:

  • 1- عشق مجازي نامعقول : منشاء اين عشق شهوت است و مستند به خودخواهي‌هاي متنوع مي‌باشد و معمولاً سبب انحراف و ناهنجاري‌هاي روحي و اجتماعي است.
  • 2- عشق مجازي معقول : منشاء آن محبت شديد و گرايش حياتي به کمال و جمال و خيرات عاليه است.
  • 3- عشق حقيقي : منشاء آن عشق به کمال و جمال مطلق است و متعلق آن خداوند مي‌باشد و عالي‌‌ترين درجه‌ي کمال براي انسان، حصول همين نوع از عشق است (بهشتي، 1373: ص47).
  • بعضي از متفکرين، عشق را از منظر ديگري تقسيم کرده و حتي عشق انسان به انسان را در بعضي از اقسامش مثبت دانسته و خارج از مقوله‌ي شهوت معرفي نموده‌اند و آن را امري شريف و قابل احترام تلقي مي‌نمايند.

 «در مقابل اين افراد نيز، بعضي از افراد، عشق را چه از لحاظ مبدأ و چه از لحاظ کيفيت و چه از لحاظ هدف، جز حدّت و شدت غريزه‌ي جنسي نمي‌دانند. از نظر دسته اول، عشق تقسيماتي دارد كه يکي از اقسام آن عشق انسان به انسان است» (مطهري، 1368: ص73).

بنابراين، عشق هم به لحاظ منشاء و هم به لحاظ متعلق و هم به لحاظ سطح و ژرفا و کم و کيف و هم به لحاظ حالات، داراي تقسيمات مختلفي است. اگر نوع حالات عاشقانه را ملاک تقسيم‌بندي عشق قرار دهيم، روشن مي‌شود كه بعضي از عشق‌ها همانند عشق پروانه خاموشند و بعضي ديگر همسان عشق هزاردستان آتشفشاني، پرغوغا و پر از داستانند؛ بعضي از عشق‌ها در پي رنگ و هوس گذرا و موقتند و برخي ديگر که ريشه در حقيقت‌هاي ثابت‌تر و متعالي‌تر دارند، ثابت‌تر و پايدارتر مي‌باشند.

اگر ملاک تقسيم‌بندي عشق را اين پرسش قرار دهيم که آيا عشق به امر مادي و ظاهري تعلق گرفته يا به يک امر باطني و مجرد، مي‌توان اقسام ديگري نيز براي عشق بيان کرد؛ ولي اصلي‌‌ترين و مشهور‌ترين تقسيمي که براي عشق ارائه مي‌شود، به لحاظ حقيقي بودن يا مجازي بودن متعلق است؛ بنابراين عشق مجازي و عشق حقيقي از معروف‌‌ترين اقسام عشق است.

صدرالمتألهين شيرازي در باب اقسام عشق، ضمن تقسيم عشق به حقيقي و مجازي مي‌فرمايد: «عشق انساني بر سه قسم است: عشق اکبر، اوسط و اصغر. عشق اکبر اشتياق به لقاءالله و ميل به معرفت ذات، صفات و افعال اوست.» (ملاصدرا، بي‌تا: صص 189- 188) از نظر وي اين نوع عشق و اشتياق، در غير عارف پيدا نمي‌شود.

خواندنی ها


سلامت و بهداشت

15 نکته برای افزایش سرعت کاهش وزن با هر رژیم لاغری

رعایت کردن نکات رژیم غذایی مناسب نقش بسیار مهمی در کاهش وزن و لاغری دارد اما در ادامه روش هایی مشاهده می نمایید که با رعایت این نکات می توان حتی بدون رژیم به لاغری سریع رسید.

ادامه مطلب
دانش و فناوری

رمز عبور اینستاگرام را چگونه بازیابی کنیم؟

برای بازیابی رمز عبور اینستاگرام می توانید از دو روش استفاده کنید یکی از طریق ایمیلی که روز اول ثبت نام کردید و یا از طریق فیس بوک.

ادامه مطلب
ورزشی

لاغری در 6 روز با دو مدل رژیم مخصوص

با یک رژیم لاغری طبیعی و برنامه های غذایی 3 وعده کامل روزانه ای که در این بخش برایتان خواهیم گفت، به سرعت و بدون عوارض یک کاهش وزن طبیعی خواهید داشت.

ادامه مطلب
 خودرو

مراحل عیب یابی و تعویض فیوز خودرو

برای عیب یابی و تعویض فیوز خودرو، ابتدا جعبه فیوز را پیدا کنید و با یک مولتی متر یا با نگاه کردن، فیوز سوخته را پیدا کنید و آن را تعویض کنید. همیشه تعدادی فیوز زاپاس در خودرو داشته باشید.

ادامه مطلب
سایر

چیزهایی که ساقدوش‌ها نباید از آن شکایت کنند

اگر از بهترین دوست و یا برادر خود برای ایستادن در کنار آن‌ها به عنوان یک ساقدوش در یکی از بزرگ‌ترین روزهای زندگی شان پرسیده شده باشید, قبل از رسیدن این لحظه با شکوه , کارهای زیادی برای انجام دادن وجود دارد و زمانی که شما می‌گویید بله , برای همه آن‌ها امضا می‌کنید . ما در این مطلب چیزهایی که ساقدوش‌ها نباید از آن شکایت کنند را به شما می گوییم ...

ادامه مطلب
 خودرو

آژانس کرایه اتومبیل و اجاره خودرو

کرایه اتومبیل و اجاره خودرو همیشه برای قشر ضعیف جامعه امری مشکل است ، بخصوص برای تازه عروس داماد هایی که قسد دارند یک ماشین عروسی را برای مراسم عروسیشان کرایه یا اجاره بفرمایند ، وب سایت بلاک مگ برای راحت کردن کرایه و اجاره خودرو آژانس کرایه اتومبیل و اجاره خودرو راه انداخته است که ...

ادامه مطلب
سبک زندگی

راهنمای عروسی

وبسایت بلاک مگ به عنوان بهترین وبسایت راهنمای عروسی و عرضه کننده و معرفی کننده بهترین برند های عروسی یک سالی است که خود را معرفی کرده است و طی این یک سال بهترین راه کار ها و بهترین راهنمایی ها را جهت برگذاری هرچه بهتر مراسم عروسی را در اختیار عروس و داماد ها قرار داده است که ...

ادامه مطلب
سایر

قوانین حقوقی ازدواج

عدم آگاهی لازم از قوانین حقوقی ازدواج باعث انباشت بسیار زیاد پرونده های مرتبط با ازدواج در دادگاه ها شده است. هر چند در زمانی زندگی میکنیم که ارتباطات و اطلاعات، همه جنبه های زندگی را فراگرفته، اما هنوز هم تعداد زیادی، آگاهی کافی از حقوق خود و دیگری در ازدواج ندارند و همین موجب شده ...

ادامه مطلب
سبک زندگی

سن ازدواج در ایران

سن ازدواج اولین مسأله ای است که در ازدواج مطرح می شود و می توان گفت که بهترین شرط ازدواج نیز می باشد. طبق قانون، سن ازدواج قبل از اصلاحیه اخیر 9 سال بوده، زیرا سن بلوغ، سن ازدواج تلقی شده است. اما به دلایلی که پیش از این ذکر شد ، قانونگذار، سن ازدواج را اصلاح کرده است .این اصلاحیه به تصویب مجلس شورای اسلامی رسید و سن ازدواج به سیزده سالگی ارتقا یافت و اگر دختری که به سیزده سالگی نرسیده است قصد ازدواج داشته باشد ،حتماً باید از دادگاه اجازه بگیرد .

ادامه مطلب

سراسر وب

مد و استایل

وظیفه های مهم ساقدوش عروس

اگر بهترین دوست شما ، خواهر یا پسر عمو ، تازه اعلام کرده که ازدواج می‌کند ، ممکن است کنجکاو باشید که از شما بخواهد تا ساقدوش شوید . اگر شما امتیاز ساقدوش عروس را در یک عروسی بگیرید ، پس باید همه چیز را بدانید که در طول برنامه‌ریزی عروسی ، همه رویدادهای قبل از عروسی ، و روز عروسی باید مورد نیاز شما باشد ...

ادامه مطلب
سبک زندگی

عشق و ازدواج

عشق ، جاذبه‌اي غيرمرئي و پديده‌اي رازآلود است كه مهم‌ترين نقش را در تحرك، قوام و دوام عالم ايفا مي‌نمايد. اهميت و نقش تعيين كننده‌ي عشق در هستي، حكماي الهي را بر آن داشته است تا با ژرف‌نگري در مقوله‌ي عشق و تفكيك اقسام و تعيين مراتب آن و ... ، بحثي اساسي را به اين مهم اختصاص دهند. نوشتار حاضر به منظور تبيين اجمالي مقوله‌ي عشق، پس از ورود به مباحث معناشناختي عشق، ذكر اقسام و مراتب آن، به مباحثي از قبيل رابطه‌ي عشق مجازي با عشق حقيقي، اختيار و تكليف در محدوده‌ي عشق مجازي، تكليف عاشق در فراق و وصال، علت و علاج عاشق و ... مي‌پردازد و سرانجام با رويكردي اجمالي به بحث «عشق و ازدواج»، نقش عشق را به عنوان «زمينه» و نيز «پيامد» ازدواج بيان مي‌دارد و به مهم‌ترين تدابير شريعت در جهت تحكيم عشق پس از ازدواج اشاره مي‌نمايد.

ادامه مطلب
مد و استایل

لباس عروس بچه گانه جدید

ما در این مطلب جدیدترین لباس عروس بچه گانه جدید را به شما معرفی می کنیم ، باید اعتراف کنید که لباس‌های توری ظریف ، واقعا ً شیرین هستند . این هفت تا از لباس‌های دوست‌داشتنی محبوب ما هستند که می تواند برای لباس عروس بچه گانه و دخترانه ایده های خوبی به شما بدهد ...

ادامه مطلب
 خودرو

بررسی مشخصات پژو 207 جدید + امکانات و قیمت

پژو 207 جدید فراز و نشیب‌های فراوانی را در طول چند سال اخیر تجربه کرده است. این خودروی هاچ بک از جمله محصولات پژو است که توسط شرکت ایران خودرو مونتاژ می‌شود.

ادامه مطلب
اخبار

زمان مناسب برای واکسن آنفلوآنزا گذشت

معاون بهداشت وزارت بهداشت با بیان اینکه در حال حاضر اپیدمی آنفولانزا در کشور نداریم گفت: بهترین زمان برای تزریق واکسن آنفولانزا قبل از آغاز فصل پاییزاست.

ادامه مطلب
ورزشی

از کجا بفهمیم که رژیم لاغری ما اشتباه است؟

این اشتباهات در رژیم غذایی کاهش وزن شما را به تاخیر می اندازد و باعث شکست در رژیم لاغری شما میشود.

ادامه مطلب
کتاب آشپزی

طرز تهیه “کوفته قلقلی” با گوشت چرخ کرده

“کوفته قلقلی” در بسیاری از غذاها مورد استفاده قرار میگیرد. و با برنج، پاستا و نان سرو میشود.

ادامه مطلب
فرهنگ و هنر

هنرمندانی که خودکشی کردند

نگاهی به زندگینامه ی شاعران، نویسنده ها و هنرمندان جهان؛ افرادی که از میان آنها با خودکشی جان سپرده اند، شگفت زده خواهیم شد.

ادامه مطلب
دانش و فناوری

روش باز کردن قفل دستگاههای اندرویدی بدون رمز

هر چه گذاشتن رمز برای تبلت و گوشی های پیشرفته متفاوت تر می شود امکان فراموش کردن و قفل شدن آنها نیز بیشتر می شود. راهکارهای مختلفی وجود دارد که می توانید قفل دستگاههای اندرویدی را بدون رمز باز کرده و ارد شوید.

ادامه مطلب

مطالب جالب

 روانشناسی

تفاوت ترنس و همجنسگرا چیست؟

ترنس ها و همجنسگرا ها تفاوت‌های زیادی با هم دارند. از جمله تفاوت ترنس و همجنسگرا می‌توان به انتخابی بودن گرایش جنسی، نوع پوشش و رفتارهای آن‌ها اشاره کرد.

ادامه مطلب
سبک زندگی

نکاتی درباره ازدواج بین شما و همسرتان

ازدواج مهارت لازم دارد ، در مورد آن شکی نیست . قطعا ً زمان‌هایی وجود دارد که شما ممکن است بخواهید درباره همه جزئیات کوچک و یا موضوع همه دوستان خود صحبت کنید . یا حتی آن را در یک داستان خشن قرار دهد . اما پنج مثال از زمانی وجود دارد که شما باید در مورد آن تجدید نظر کنید و مسائل خود را بین همسر و خودتان حفظ کنید ...

ادامه مطلب
کتاب آشپزی

طرز تهیه پیتزا خانگی

پیتزا یکی از لذیذترین فست فود‌ها در سراسر دنیا است که می‌توان آن را به راحتی در منزل تهیه کرد. در ادامه طرز تهیه پیتزا خانگی (پیتزای پنیر و پیتزای گوشت و قارچ) در فر و بدون نیاز به فر شرح داده خواهد شد.

ادامه مطلب
سلامت و بهداشت

چند ماسک ساده و کم هزینه صورت که جادو می کنند !

چند نوع ماسک ارزان و کم هزینه وجود دارد که برای پوست بسیار عالی می باشد، ماسک های صورت خانگی که برای انواع مختلف پوست مفید است و به بهبود سلامت پوست کمک شایانی می کند.

ادامه مطلب
مد و استایل

اصول انتخاب لباس عروس

مراسم عروسی از مهمترین رویدادهای زندگی هر فردی است. امروزه با افزایش گزینه های در دسترس عروس و داماد، پیچیدگی فراوانی به خود گرفته و به صورت یک تخصص در آمده است؛ به طوری که آژانس های خدمات مجالس مختلفی بوجود آمده اند تا اینکار را برای شما راحت تر کنند. تیم بلاک مگ نیز با بهره گیری از نظرات تخصصی متخصصین در نظر دارد ...

ادامه مطلب
مد و استایل

چه کفش پاشنه بلندی بپوشیم ؟

با هر مدل لباس مجلسی چه کفش پاشنه بلندی بپوشیم ؟ انواع لباس مجلسی های کوتاه و بلند به کفش هایی با پاشنه های مختلف نیاز دارند, روش انتخاب کفش پاشنه بلند برای انواع لباس مجلسی را در ادامه ملاحظه کنید.

ادامه مطلب
 آرایش و زیبایی

مژه مصنوعی برای عروس

با در نظر گرفتن مژه‌های خود به مرحله بعدی برای روز عروسی خواهید رسید ؟ بسیاری از عروس‌ها تصمیم می‌گیرند که توجه ویژه‌ای به مژه های خود داشته باشند . اما همین رفتار برای تک‌تک افراد درست نیست . ما در اینجا سه روش مشهور برای برجسته کردن مژه‌های خود در روز عروسی را با شما در میان می گذاریم ...

ادامه مطلب
دانش و فناوری

دلیل داغ شدن لپ تاپ و خاموش شدن ناگهانی

علت داغ شدن لپ تاپ چیست؟ آیا ایجاد حرارت زیاد توسط لپ تاپ باعث بروز مشکلاتی برای دستگاه می شود؟چه کنیم که اصلا لپ تاپمان حرارت زیادی ایجاد نکند؟ اینها سوالاتی هستند که مطمئنا تمام کاربران لپ تاپ با آن مواجه بوده یا هستند.

ادامه مطلب
 خودرو

باورهای غلط اما رایج درباره استفاده از کولر خودرو

روشن کردن کولر باعث مصرف بیش از حد سوخت خودرو نمی شود در زمان استفاده از کولر آرام تر برانید تا فشار کمتری به خودرو وارد شود.

ادامه مطلب