سبک زندگی

عشق و ازدواج

عشق و ازدواج

عشق ، جاذبه‌اي غيرمرئي و پديده‌اي رازآلود است كه مهم‌ترين نقش را در تحرك، قوام و دوام عالم ايفا مي‌نمايد. اهميت و نقش تعيين كننده‌ي عشق در هستي، حكماي الهي را بر آن داشته است تا با ژرف‌نگري در مقوله‌ي عشق و تفكيك اقسام و تعيين مراتب آن و ... ، بحثي اساسي را به اين مهم اختصاص دهند. نوشتار حاضر به منظور تبيين اجمالي مقوله‌ي عشق، پس از ورود به مباحث معناشناختي عشق، ذكر اقسام و مراتب آن، به مباحثي از قبيل رابطه‌ي عشق مجازي با عشق حقيقي، اختيار و تكليف در محدوده‌ي عشق مجازي، تكليف عاشق در فراق و وصال، علت و علاج عاشق و ... مي‌پردازد و سرانجام با رويكردي اجمالي به بحث «عشق و ازدواج»، نقش عشق را به عنوان «زمينه» و نيز «پيامد» ازدواج بيان مي‌دارد و به مهم‌ترين تدابير شريعت در جهت تحكيم عشق پس از ازدواج اشاره مي‌نمايد.

ازدواج و خانواده يكي از مهم‌ترين پديده‌هاي فردي و اجتماعي و از اصلي‌‌ترين خاستگاه‌هاي سعادت افراد و جوامع بشري است. مهم‌ترين ركن در ساختارهاي موجود در خانواده، عشق و محبت است و نوع كاركرد، پويايي، توسعه و تحكيم همه جانبه آن، مبتني بر وجود اين عامل توانمند و تأثيرگذار مي‌باشد. عشق و محبت، هم در تشكيل اصل بنيان خانواده و هم در دوام، قوام، كم و كيف و معنابخشي به آن، اصلي‌‌ترين نقش را بر عهده دارد. چهار علت اصلي ايجادي، يعني علت فاعلي، غايي، صوري و مادي در بنياد خانواده، عشق و محبت است و اگر تأثير و نقش عشق و محبت در قالب يكي از علل اربعه، كاهش يافته يا معدوم شود، حدوث و بقا و كاركرد ازدواج و خانواده به همان ميزان آسيب مي‌پذيرد.

در اين مقاله سعي شده است كه گام‌هايي براي رفع برخي ابهام‌هايي كه در حوزه‌ي دوسويگي و ارتباط عشق و ازدواج وجود دارد، برداشته شود. براي تحقيق اين منظور، ضمن بيان معنا، منشأ، اقسام و مراتب عشق و تفاوت آن با محبت، به تبيين اجمالي عوامل ايجاد محبت پرداخته شده است و آن‌گاه پس از بيان اصلي‌‌ترين عوامل ايجاد محبت، يعني كفوّيت و رعايت حقوق متقابل در نهاد خانواده و قرار دادن هر يك از مرد و زن در نقش‌هاي اصلي خود، بر اين مطلب تأكيد گرديده است كه ازدواج‌هايي كه در پي عشق‌هاي گذرا حاصل مي‌شوند، نمي‌توانند از عشق به عنوان يك عامل تداوم‌بخش استفاده كنند؛ بلكه براي پايداري عشق در ازدواج بايد از ساير عواملي كه سبب اقامه و طراوت عشق و محبت مي‌شوند، نيز استفاده كرد. البته انگاره‌ها و اسطوره‌هاي حاكم بر سازوكار انديشه در هر عصر، تصاوير متبايني را درباره حقيقت عشق و ازدواج ارايه مي‌دهد؛ در اين ميان آن‌چه مهم و تعيين كننده است، توجه به نظريات ديني و مناسبات آن است.

عشق در ساحت معناشناختي

حكماي الهيه، عشـق مطلق را در همـه جهان هسـتي جـاري و سـاري مي‌دانند (ملاصدرا، بي‌تا:ج7، ص156). عشق در ديدگاه عرفاني و حكمي، عامل پيدايش آفرينش است. عشق حق به جمال خويش، عامل پيدايش جهان است و فيوضات عشق مطلق، همانند افاضات وجود مطلق در تمامي ذرات كائنات ساري و جاري است. هر علتي نسبت به معلول حقيقي خود عشق دارد و هر موجودي نيز عاشق ذات و كمالات خويشتن است و معشوق حقيقي، همان سر سلسله‌ي حلقه‌هاي علّي و معلولي جهان، يعني ذات مقدس حق است (همان: ص158) و ساير مراتب عشق نيز در طبقات هستي جريان دارد؛ يعني الفاظ، مرقات‌ها و نردبان‌هايي هستند براي رسيدن به روح معناي كلمات؛ با اين چشم‌انداز وسيع نيز، عشق از معناي عرفي خود فراتر مي‌رود و در هر عالمي، معنايي متناسب با ساختار مقتضيات آن عالم به خود مي‌گيرد. بنابراين، با اين نگاه وسيع، مي‌توان جذبه‌ها و كشش‌هايي را كه در بين ذرات كائنات وجود دارد، از جمله پرتوهاي عشق دانست. پس عشق ساري در كائنات، هم سبب قوام عالم بي‌نهايت بزرگ كهكشان‌ها و هم سبب تقوم و پايداري جهان بي‌نهايت كوچك اتم‌هاست و مظاهر خلقت و بدايع طبيعت همه در تسخير عشق‌اند و كشش و پيوند اجزا و اضداد نيز از جلوات عشق است.

تا قرن پنجم هجري، صوفيه بيشتر واژه محبت را استعمال مي‌كردند؛ ولي پس از آن استعمال كلمه «عشق» در آثار منثور و منظوم اُدبا و عرفا و حتي زبان‌هاي ساير رشته‌هاي علمي، متداول‌تر گرديد. در معارف اسلامي نيز، لغت «عشق» مورد استعمالي دارد؛ ولكن دقت در اين موارد نشان مي‌دهد كه اين كلمه و مشتقات آن نسبت به كلمه محبت و اشتقاقات آن در قرآن و در روايات استعمال بسيار كمتري دارد.

مراتب عشق

«عشق» مقوله‌اي مشكك و داراي مراتب است. ابن سينا در رساله‌ي عشقيه‌ي خود در اين‌باره مطالب مبسوطي را بيان كرده است. ادبا و اهل ذوق نيز مراتبي را در مقوله‌ي عشق مطرح نموده‌‌اند؛ ترتيب مراتب عشق از نظر ادبا و اهل ذوق بدين صورت است:

«نام نخستين مرتبه «هوي» است و پس از آن «علاقه» است كه عبارت از محبتي مي‌باشد كه ملازم و غيرمنفك از قلب عاشق است و مرتبه‌ي سوم را «كلف» ناميده‌اند و مقصود از آن شدت محبت است و مرتبه‌ي چهارم «عشق» است و آن زايد بر مقدار حبّ است و پنجم «شعف» است كه آن عبارت از احراق قلب به واسطه‌ي ازدياد محبت مي‌باشد و مرتبه‌ي ششم «شغف» است؛ يعني محبت چنان ازدياد پيدا مي‌كند كه به غلاف قلب مي‌رسد و هفتم «جوي» است كه عبارت از محبت باطني عميق به محبوب است و هشتم «تيم» است كه محبت عاشق در اين مرتبه به جايي مي‌رسد كه از معشوق ظاهري دوري گزيده و طالب ديدار معشوق حقيقي مي‌شود و مرتبه نهم را «تبل» مي‌نامند و آن وقتي است كه عاشق از شدت عشق، مريض و بيمار مي‌شود و ناتوان مي‌گردد و مرتبه دهم را «تدليه» مي‌گويند؛ در اين مرحله عقل عاشق زايل مي‌گردد؛ مرتبه يازدهم را «هَيوم» مي‌نامند و اين آخرين مرتبه‌ي عشق است و عاشق در اين حالت در معشوق فاني مي‌شود و غير از او كسي را نمي‌بيند» (ابن سينا، 1360: ص110).

اقسام عشق

عشق علاوه بر مراتب، داراي اقسامي نيز مي‌باشد. عشق را مي‌توان از يك چشم‌انداز به سه نوع تقسيم‌بندي نمود كه هر يك از اين انواع داراي حکم ارزشي خاصي است:

  • 1- عشق مجازي نامعقول : منشاء اين عشق شهوت است و مستند به خودخواهي‌هاي متنوع مي‌باشد و معمولاً سبب انحراف و ناهنجاري‌هاي روحي و اجتماعي است.
  • 2- عشق مجازي معقول : منشاء آن محبت شديد و گرايش حياتي به کمال و جمال و خيرات عاليه است.
  • 3- عشق حقيقي : منشاء آن عشق به کمال و جمال مطلق است و متعلق آن خداوند مي‌باشد و عالي‌‌ترين درجه‌ي کمال براي انسان، حصول همين نوع از عشق است (بهشتي، 1373: ص47).
  • بعضي از متفکرين، عشق را از منظر ديگري تقسيم کرده و حتي عشق انسان به انسان را در بعضي از اقسامش مثبت دانسته و خارج از مقوله‌ي شهوت معرفي نموده‌اند و آن را امري شريف و قابل احترام تلقي مي‌نمايند.

 «در مقابل اين افراد نيز، بعضي از افراد، عشق را چه از لحاظ مبدأ و چه از لحاظ کيفيت و چه از لحاظ هدف، جز حدّت و شدت غريزه‌ي جنسي نمي‌دانند. از نظر دسته اول، عشق تقسيماتي دارد كه يکي از اقسام آن عشق انسان به انسان است» (مطهري، 1368: ص73).

بنابراين، عشق هم به لحاظ منشاء و هم به لحاظ متعلق و هم به لحاظ سطح و ژرفا و کم و کيف و هم به لحاظ حالات، داراي تقسيمات مختلفي است. اگر نوع حالات عاشقانه را ملاک تقسيم‌بندي عشق قرار دهيم، روشن مي‌شود كه بعضي از عشق‌ها همانند عشق پروانه خاموشند و بعضي ديگر همسان عشق هزاردستان آتشفشاني، پرغوغا و پر از داستانند؛ بعضي از عشق‌ها در پي رنگ و هوس گذرا و موقتند و برخي ديگر که ريشه در حقيقت‌هاي ثابت‌تر و متعالي‌تر دارند، ثابت‌تر و پايدارتر مي‌باشند.

اگر ملاک تقسيم‌بندي عشق را اين پرسش قرار دهيم که آيا عشق به امر مادي و ظاهري تعلق گرفته يا به يک امر باطني و مجرد، مي‌توان اقسام ديگري نيز براي عشق بيان کرد؛ ولي اصلي‌‌ترين و مشهور‌ترين تقسيمي که براي عشق ارائه مي‌شود، به لحاظ حقيقي بودن يا مجازي بودن متعلق است؛ بنابراين عشق مجازي و عشق حقيقي از معروف‌‌ترين اقسام عشق است.

صدرالمتألهين شيرازي در باب اقسام عشق، ضمن تقسيم عشق به حقيقي و مجازي مي‌فرمايد: «عشق انساني بر سه قسم است: عشق اکبر، اوسط و اصغر. عشق اکبر اشتياق به لقاءالله و ميل به معرفت ذات، صفات و افعال اوست.» (ملاصدرا، بي‌تا: صص 189- 188) از نظر وي اين نوع عشق و اشتياق، در غير عارف پيدا نمي‌شود.

خواندنی ها


دانش و فناوری

راه های تشخیص شارژر اصلی و تقلبی

شارژرهای تقلبی در بازار به وفور وجود دارند و استفاده از آن‌ها خطرناک است اما راه‌های زیادی برای تشخیص شارژر اصلی و تقلبی وجود دارد که از آن جمله می‌توان به وزن، لوگو، کیفیت ساخت و... اشاره کرد.

ادامه مطلب
 خودرو

همه چیز در مورد خودروهای هیدروژنی و نحوه کارکرد آنها

خودروهای هیدروژنی یکی دیگر از نسل های آینده اتومبیل هایی می باشند که امروزه مورد تجزیه و تحلیل های گوناگونی قرار گرفته اند که در این مطلب با این اتومبیل ها بیشتر آشنا خواهید شد.

ادامه مطلب
مد و استایل

همه چیز در مورد لباس عروسی

لباس عروس یا لباس عروسی در معنا لباس پوشیدن عروس برای مراسم عروسی می باشد که رنگ ، سبک و اهمیت تشریفاتی این لباس به دین و فرهنگ شرکت کنندگان در مراسم عروسی بستگی دارد ، مثلا در فرهنگ ها غربی عروس ها بیشتر لباس عروسی سفید را انتخاب می کنند که توسط ملکه ویکتوریا در قرن نوزدهم ساخته شد و در فرهنگ ها شرقی نیز از لباس عروسی قرمز استفاده می کنند . ما در این مطلب همه چیز را در مورد لباس عروسی با شما در میان می گذاریم ...

ادامه مطلب
سلامت و بهداشت

روش های زیبایی بینی با جراحی و بدون جراحی

برای کوچک کردن و زیبایی بینی نیازی به انجام عمل های جراحی با هزینه های بالا نیست میتوانید با استفاده از روش های جدید و مناسب بدون جراحی بینی خوش فرم و زیبا داشته باشید.

ادامه مطلب
سبک زندگی

برنامه ریزی برای عروسی

تو نامزد شدی ! تبریک ! ما خیلی خوشحالیم که با سفر برنامه‌ریزی عروسی به شما کمک می‌کنیم . چه در حال حاضر برنامه‌ریزی خود را برنامه‌ریزی کرده‌اید یا قبلا ً در نیمه راه سفر خود هستید ، می‌دانیم که گاهی اوقات عروسی می‌تواند کمی سخت شود . بسیاری از عناصر مختلف برای فکر کردن وجود دارد ، از بودجه شما گرفته ، تا انتخاب تامین کنندگان تان ، برای تصمیم‌گیری در مورد اینکه دوست دارید در کجا به ماه‌عسل بروید ، وجود دارد . برای اینکه کمی ساده‌تر شود ، نگاهی به این می‌اندازیم که زوج‌های جوان به چه ترتیبی تامین کنندگان خود را انتخاب می کنند ، ما امیدواریم که این راهنمای برنامه‌ریزی عروسی شما را در مسیر درست قرار دهد و روز عروسی شما را حتی آسان‌تر کند !

ادامه مطلب
 آرایش و زیبایی

چگونه ناخن های زیبایی داشته باشم

آماده کردن برای روز عروسی همیشه در مورد توجه به جزئیات است . روز عروسی یک لحظه بسیار ویژه برای تمام زنان است و شما می‌خواهید نگاه کنید و احساس یک شاهزاده خانم را داشته باشید . برای دیدن و احساس بهترین حالت ، داشتن دست‌ها ، پاها و ناخن‌ها بسیار مهم است . زمانی که شوهر شما آن نوار عروسی را بر روی انگشت خود قرار می‌دهد ، می‌خواهید دست‌هایتان زیبا به نظر برسند و ناخن‌های شما خیره‌کننده باشند ...

ادامه مطلب
 آرایش و زیبایی

جوانسازی پوست با ماسک جلبک دریایی

حتما شنیده اید که برای زیبایی ، جوانی ، شفافیت و درخشان شدن پوست ماسک جلبک دریایی بسیار توصیه می شود . قبل از استفاده از این ماسک گیاهی روش آماده کردن آن را بیاموزید.

ادامه مطلب
 آرایش و زیبایی

تاریخچه مدل مو

مدل مو ، موی سر یا به اصطلاح مدل مو ، معمولا به روی پوست سر انسان اشاره دارد . گاهی اوقات به معنای ویرایش یا کوتاه کردن موهای صورت یا بدن می باشد ، از جنبه های مدل سازی مو می توان به نظافت شخصی ، مد و لوازم آرایشی نام برد ، هرچند که ملاحظات عملی ، فرهنگی ، نیز بروی مدل مو تاثیر می گذارد ، ما در این پست از مجله بلاک مگ در رابطه با تاریخچه مدل مو با شما صحبت خواهیم کرد ...

ادامه مطلب
دانش و فناوری

نکات مهم خرید مودم وایرلس مناسب

برای آگاهی از ویژگی های مودم وایرلس مناسب برای خرید باید نکاتی را در نظر بگیرید تا مودم وای فای با کیفیتی را که در نظر گرفته اید از میان تنوع زیاد مدلها انتخاب کنید.در ادامه جزئات بیشتری را در این خصوص بررسی خواهیم کرد.

ادامه مطلب

سراسر وب

سلامت و بهداشت

بهداشت روانی چیست

علائم و نشانه هایی در رفتار و خلق و خوی افراد وجود دارد که از طریق آن ها می توان به داشتن یا نداشتن سلامت و بهداشت روانی هر فرد پی برد.

ادامه مطلب
ورزشی

تاثیر باور نکردنی نوشیدن آب در کاهش وزن

در بسیاری از آزمایشات انجام شده دانشمندان به این اثبات این نتیجه روی آورده اند که رابطه ی مستقیمی بین کاهش وزن و آب نوشیدن وجود دارد.

ادامه مطلب
سایر

هر آنچه درباره ساقدوش عروس باید بدانید

بنابراین افتخار بزرگی به دست آوردن دست‌ راست عروس را به شما داده شده‌ است. ما می‌دانیم که این عنوان افتخار با مسئولیت‌های بسیاری همراه است و می‌تواند در نقش اول برای عروس کمک کند . برای کمک ، چند نکته برای اطمینان از اینکه شما بهترین ساقدوش افتخاری هستید را گردآوری کرده‌ایم ...

ادامه مطلب
مذهبی

تمامی احکام و پرسش و پاسخ های مختص به طلاق

برای طلاق بر عکس نکاح که رضایت دو طرف ضروری است فقط رضایت مرد کافی است و در شرایطی بسیار خاص نیز توسط حاکم می تواند حکم طلاق اجرا شود.

ادامه مطلب
مذهبی

درب های بهشت و جهنم چندتا هست؟

در کتب تفسیر واحادیث روایات زیادی از پیامبر (ص) وائمه معصومین(ع) آمده که در آنها اشاره به درب های بهشت و جهنم شده است که نشان می دهد بهشت هشت تا در دارد و جهنم طبق آیه قرآن هفت در دارد.

ادامه مطلب
سبک زندگی

ایده های جالب برای ولنتاین

دنبال چند ایده عالی برای سورپرایز کردن شریک زندگی خود در روز ولنتاین هستید ؟ مشخصا، بسیاری از ما عاشق زوج‌های عاشق هستیم ، بنابراین سنت ولنتاین یک بهانه خوب برای این است که شریک شما چیزی خاص مانند " من دوستت دارم " را هدیه بگیرد. در روز والنتاین شما نشان می‌دهید که شما عاشق شریک زندگی هستید ، با ما باشید در ادامه مطلب بهترین ایده های ولنتاین 2019 را مشاهده کنید ...

ادامه مطلب
 روانشناسی

شخصیت شناسی از روی رنگها

طبق نظریه های روانشناسی هر فردی که رنگ هایی را برای خود برمیگزیند نشان گر خصوصیت اخلاقی او می باشد ، رنگ ها در سرتاسر زندگی ما رخنه کرده اند و هر رنگ برای خود یک داستان خاص دارد پس ما باید رنگ ها را شناسیم ، به همین خاطر ما در این مطلب شما را با روانشناسی رنگ ها آشنا می کنیم ...

ادامه مطلب
سایر

تبلیغات در سایت بلاک مگ

یکی از مهمترین قسمت های موفقیت کسب و کار های اینترنتی تبلیغات گسترده در اینترنت است ، سایت بلاک مگ به عنوان مرجع تخصصی خدمات عروسی با بهترین و بهینه ترین تعرفه ها کسب و کار عروسی شما را در سرتاسر کشور به عروس و داماد هایی که در شرف عروسی هستند معرفی می کند و به کسب و کار شما رونق می بخشد ...

ادامه مطلب
سایر

دلنوشته زیبا و احساسی از زندگی

مجموعه ای از زیباترین دلنوشته زندگی با موضوع زندگی زیباست را در این بخش از خواندنی های جذاب سایت بلاک مگ در اختیار شما خوبان قرار داده ایم

ادامه مطلب

مطالب جالب

فرهنگ و هنر

تقلید از «افسردگی مشاهیر»

این روزها ​افسردگی​ همراه شلوارهای رنگی مردانه و کفش های پاشنه بلند بی پاشنه زنانه مد شده. اما نکته جالب توجه این است که این بار نه اتومبیل و نه رنگ قرمز، بلکه یک بیماری به جرگه مد راه یافته است.

ادامه مطلب
سبک زندگی

10 شرط مهم پیش از ازدواج

بیشتر دلایل شکست در ازدواج مربوط به عدم آگاهی طرفین از نحوه انتخاب شریک مناسب زندگی خود است.قبل از ازدواج شرطهایی وجود دارد که توجه به آنها می تواند بسیاری از افراد را که در آستانه ازدواج قرار دارند و در انتخاب خود دو دل شده اند را نجات دهد که ما در این مطلب به بررسی شرط ازدواج هایی که نباید فراموش کرد ...

ادامه مطلب
ورزشی

مهم ترین نکات و فواید حرکات اسکوات برای بدنسازان

اسکوات یا اسکات در بدنسازی حرکاتی است که بعضی از ماهیچه های بدن را درگیر میکند و یکی از حرکت های اصلی ورزش وزنه برداری است و دارای دلایل مهم و توصیه های ضروری می باشد.

ادامه مطلب
سایر

آیا میدانید های جالب

آیا میدانید اندونزی با بیش از 13 هزار جزیره بزرگترین مجمع الجزایر جهان است؟ در ادامه مطالب بسیار جالب و باورنکردنی را می خوانید که تا به حال نمی دانستید.

ادامه مطلب
اخبار

افزایش وام مسکن مهر به 50 میلیون تومان؟

احتمالا وام مسکن مهر برای برخی از شهرها به 50 میلیون تومان افزایش خواهد یافت.

ادامه مطلب
 روانشناسی

کارهای ممنوع بعد از دعوای زن و شوهری

اگر با همسرتان دعوا کرده اید بعد از دعوا به او بی محلی نکنید و اگر خواست دوباره موضوع را پیش بکشد از او زمان بخواهید تا آرام شوید.

ادامه مطلب
سایر

تالار پذيرايى

عروسی ، موضوعی هستش که تمامی افراد جامعه اعم از مرد و زن آرزوی رسیدن اون روز مهم تو زندگیشون هستن ، عروسی و ازدواج و برگذاریش شامل موضوعات مختلفی هستش مانند انتخاب تالار عروسی یا انتخاب تالار پذیرایی که انتخاب تالار عروسی و پذیرایی شامل مواردی است که ما تو این مطلب به شما عروس و داماد های عزیز می گوییم ...

ادامه مطلب
مد و استایل

لباس ساقدوش عروس صورتی

ما یک روند عالی رو شناسایی کردیم ! باید چیزی وجود داشته باشد ، چون اخیرا ً متوجه شده‌ایم که اکثر مطالب مراسم عروسی واقعی که از طریق لباس‌های ساقدوش عروسی صورتی می‌آیند . در حالی که ما می‌توانیم برای بحث در مورد دلایل این انتخاب رنگ بنشینیم ، حدس می‌زنیم که فقط به این دلیل است که رژ گونه بر همه خوب به نظر می‌رسد ، در کنار یک لباس عروسی سفید فوق‌العاده به نظر می‌رسد ، و تنها با برنزه شدن بهتر شده ‌است ...

ادامه مطلب
ورزشی

معرفی برنامه غذایی بدنسازی برای افزایش، کاهش یا حفظ وزن

برنامه غذایی بدنسازی با توجه به هدف شما از جمله کاهش، افزایش و یا ثابت نگه داشتن وزن متفاوت است. به طور مثال رژیم‌های درشت مغذی برای افزایش وزن و رژیم‌های کتوژنیک و کرب سایکلینگ برای کاهش وزن استفاده می‌شوند.

ادامه مطلب